Haast? Dat gaat als tekstschrijver niet met de 24-uursregel

‘Dit is de opdracht, wanneer kan het af zijn? We hebben haast om dit project af te ronden.’ Ik begrijp het maar al te goed. Je hebt een project, daar gaat al veel tijd overheen en dan moet je ook nog eens wachten op de teksten. Waarom kan dat niet snel af? Daar is één hele simpele reden voor: de 24-uursregel die ik heb als tekstschrijver. Die maakt teksten namelijk écht beter.

Ongeduld zit in mijn aard. Bij het vak Radio op de School voor Journalistiek begon ik steevast sneller te praten en zonder drummer zing of speel ik steeds een fractie sneller. In de sportschool is het ‘drie seconden naar beneden, een seconden vasthouden en pas dan weer omhoog’-principe me vreemd (tot frustratie van de trainer) en als kind bladerde ik na hoofdstuk twee vaak naar de laatste pagina van een boek zodat ik het eind alvast wist voor ik verder las.

Wat ik zeg, ongeduld zit in mijn aard. Ik snap als geen ander dat je snel aan de slag wil.

Geduld als tekstschrijver trainen

Als journalist en tekstschrijver heb ik het hele fenomeen ‘geduld’ moeten leren. Zeker als er geen eindredacteur is om je werk te controleren. Ik ben een deadlinewerker en ik word heel enthousiast van wat ik schrijf, waardoor ik ’t het liefst direct aan iedereen laat lezen. Laat dat nou net onhandig zijn wanneer je iets goeds wil opleveren.

Het loont namelijk om je werk minstens 24 uur te laten liggen voor je het aan de hele wereld laat zien. Pas als je even niet meer naar een tekst hebt gekeken, zie je wat er beter kan. Een tikfoutje, die ene zin die niet helemaal lekker loopt of een hele irrelevante passage.

Je hebt frisse hersenen nodig

Dat zit zo: na het schrijven ben je wat vermoeid. Heel normaal, je hebt net een inspannende taak uitgevoerd. Daardoor zie je details niet altijd meer goed. En soms heb je zo lang op een zin gezwoegd, dat je woordblind bent geworden. Dat is gelukkig geen permanente aandoening, na een poosje rust zie je (als het goed is) wél weer hoe het hoort. Neem die rust, ga iets anders doen en ik dan nog eens naar je tekst.

Je zult zien dat je met een veel frissere blik naar je tekst kijkt. Naast kleine foutjes spot je misschien zwakke plekken, onduidelijkheden of overbodige uiteenzettingen. Ook kun je beter inschatten of je tekst helder en begrijpelijk is. Dat maakt het makkelijker om te herschrijven en te verfijnen.

Zo kan het ook

Is er écht heel veel haast en heb je kort de tijd? Laat dan je tekst alsnog even liggen, al is het maar een half uur. Zorg dat je tekst en bij voorkeur je hele laptop buiten bereik zijn. Ga sporten, bak een taart (kan dat in een half uur?), prep je maaltijden voor de hele week, lees je favoriete graphic novel of neem een uitgebreide douche. Doe iets dat totaal niets met schrijven te maken heeft.

Je hersenen hebben dan de mogelijkheid om los te komen van de tekst. Pas als de tekst even weg is geweest, zie je de details die beter kunnen. Het helpt daarnaast om je tekst voor te lezen. Hardop. Misschien niet ideaal als je in een kantoortuin werkt, maar dar hebben je collega’s het dan maar even mee te doen.

Als laatste helpt het om je tekst in een ander lettertype te zetten. Schrijf je normaal in Comic Sans? Zet je verhaal in Courier. En maak de tekst ook meteen wat groter. Ook dan voelt het alsof je de tekst voor het eerst lees en zie je veel meer dan wanneer je in Comic Sans blijft werken. Nog steeds twijfels? Laat iemand anders de tekst lezen. Twee ogen zien altijd meer. Deze tips kun je trouwens ook gerust toepassen als je een tekst wél 24 uur hebt laten liggen.

Op dit moment is je tekst klaar

Je tekst is klaar als je boodschap helder is, wanneer er ritme in de zinnen zit (wissel af tussen lange en korte zinnen), niet elke zin met hetzelfde woord begint en als je de spel- en stijlfouten eruit hebt gevist. Verder is het belangrijk dat je tekst past bij de tone of voice van je merk. Vink dit lijstje af bij het redigeren van je tekst en dan is je eerste versie al een heel eind.

Klaar? Top! Dan kun je nu eindelijk op verzenden te drukken zodat je opdrachtgever ermee aan de slag kan. Of misschien druk je wel gewoon op publiceren. Zoals ik nu. Zodat je lezers plezier kunnen beleven aan waar jij zo hard op hebt gezwoegd.